W mroku nocnym Orion świeci

olbrzymowi tatrzańskiemu -

mój duch tam - za morza leci

w kraj złotego Chryzantemu:

tam jest mężnych lud rycerzy,

którym milsza śmierć niż plama -

tam - znad strojnych w laur wybrzeży

błyszczy wulkan Fużijama.

Tam mądrość Indii zasiewa

miłość dla zwierząt i boru,

tam wolnym ludziom ptak śpiewa

i wichr - znad morza przestworu.



Gdy portugalskie zakony

i czarne sługi Lojoli,

mówiąc: "Chrystus umęczony" -

wiedli was w łańcuch niewoli

jak tygrysy w ciemnym gniewie,

kiedy im się wzrok rozjarzy -

poszarpaliście handlarzy,

co przy Martwym stali drzewie.

Trupy na milę od brzegu

("bo chrześcianin niewart ziemi!")

grzebane są w morskim śniegu

pod falami burzliwemi.



Płynęły Rosjan okręty

nakarmiać wami rekiny -

lecz wy - jak u Salaminy

pogrążacie ich w odmęty.

I oto z Lachów soldaty,

z ciał niosąc dla sępów żery,

idą po śmierć z rąk Azjaty,

lub po hańbę Somo-Sierry!

w błysku ognia staniemy wśród kul

i w kajdanach - będziemy zabijać -

o, niech krwawy tak zamroczy ból,

aby kule mogły was - omijać.

Nam każą licemierniki

moskiewskie wielbić sztandary -

wspomnijcie matek okrzyki,

gdy Praga buchnęła w pożary!



Xiędza wieźli przed frontem żołnierzy,

na kibitce wieźli związanego -

każdy siepacz go knutem uderzy,

on - podobien do krza różanego!

Po tysiącu knutów był złamany,

a po trzech tysiącach był u Boga -

lecz tysięcy sześć był rozkaz dany -

car Mikołaj bił martwego wroga!



Nam Sybir kości wybiela,

u stóp zgaszonego Znicza,

pomnik rdzawy stoi Wieszatiela

przed Matką, co łzy nam oblicza.

O, błogosławim my caru

ha bój z krainą Jutrzenki -

gdyby usłyszał te jęki

z czarnego wznoszące się jaru -

to jak w grobowiec Timura

uderzyłby grom wśród meczetu

i wiodłaby ludy ta chmura,

jako gwiazda Nazaretu!


Z głębiny serca ku Tobie wzywam, Panie,

Z pomroku duszy, gdzie się kryje płaz -

Łzy mi się cisną i tworzą wyznanie,

Jakie się w życia składu tylko raz



I tylko Tobie... Czy mnie słyszysz, Panie?

Otom zbłąkany wśród piasków pustyni:

Pożar zwątpienia pali głowę mą,

Wicher goryczy serce wyschłym czyni -



A znikąd rosy - chybam zroszon łzą,

W której się mieści cały ból pustyni.

Dokoła ciągną wyjące szakale

Stadami węsząc samicę lub żer -



Gdy je usłyszę - moich łez opale

W twardy i ostry kamienieją żwir

I głazy ciskam...

Lecz teraz noc jest - i przez gwiazd milczenie



Przemawia do mnie Wiekuisty Duch -

Jemu odsłonię duszy swej zmęczenie -

On stworzy we mnie życiodajny ruch -

On mnie roztopi w błękitów milczenie.



Byłeś mi hojny - Tyś mi jak z kryształu

Serca dał bratnie - iście boski dar -

I topór czynu i wicher zapału,

Który me żagle pędził w słońca żar -



I marzeń garstkę z tęczy i kryształu

Długo płynąłem w mych wierzeń bezmiary,

Lecz coraz gęstszy wlókł się za mną cień -

Aż słońce zgasło - lodowate mary



Wpiły się w serce - i słuchały drżeń -

O jak okropne są te trzy wymiary!

Orkan uderzył, gdy żagle przegniły,

Zrdzewiała kotew i złamał się ster -



Na brzeg mnie pusty fale wyrzuciły

Do monotonnych Rezygnacji sfer,

Gdzie w kółko błądzę, tracąc resztę siły.

Ach, błądzę - błądzę z bezmierną rozpaczą,



Rwąc się do słońca i błękitu mórz -

Złowrogie kruki nad mą głową kraczą:

"Mgły są wieczyste, już nie będzie zórz -

Nigdy już słońca dusze nie zobaczą!"



Ach, wówczas myślę (niechaj to bluźnierstwo

Ciebie nie dojdzie! ), żeś Ty nie jest Bóg,

Ale ohydne natury szalbierstwo,

Co nas wywodzi za instynktów próg,



Aby porzucić na ból i bluźnierstwo.

Lecz skąd się biorą nadziemskie tęsknoty

I wizje światów, jakich nie ma tu?

Przez każdą duszę płynie strumień złoty,



Niosąc nadzieję anielskiego chrztu

I piór przyrostu na miejscach brzydoty

Jest kraj, gdzie krążą w cudownej symfonii

Duchy od ziemskich oderwane gniazd -



I to, co tutaj umarło w agonii -

Tam - wśród zamieci różnobarwnych gwiazd

Wciela się światłem - grą - tęczą symfonii.

Lecz znowu czuję - tej nieskończoności



Ująć nie zdoła ni rozum, ni lot!

Wszak również bezmiar widzimy w mglistości,

I gwiazdy wabią na topieli błot -

Czymże ja wieczne wśród przemian wieczności?



"Jednego tylko - jednego potrzeba -

(To ty, o Panie? boski Mistrzu mój?)

Duch Pocieszyciel da wam mądrość z nieba,

A Jam serc waszych utajony zdrój -

Napój wieczysty, którego wam trzeba"



O prawda, prawda - mój najświętszy Panie -

Bez Twej miłości jest mi pusty świat

I żadne z światem nie łączy wiązanie,

Nie nęci człowiek, gwiazda ani kwiat -

O miłość Twoją błagam Ciebie, Panie!