Tatry! wy niezgłębione otchłanie Prawiecznej niewiadomej Duszy!

strażniki piekła mego, grozicie krawędźmi skał!

Księżyc tu mnie rozskrzydla i więzy moje kruszy,

tu idę w Dantejski szał!

Tu zapada wzrok mój w czeluście Gehenny,

szumią nade mną puszcze olbrzymiej Nietoty;

Murań w koronie, jak Sezam tysiącpromienny,

obłoki lotne hufiec Cherubimów złoty!

Tu jestem z mą zagadką... (wóz bohatera wspiął się na mury 

przeznaczeń!)

Wchodzę w ciemne komory, gdzie złoto krwi pleśnieje w cieniu...

Mam tysiąc zamków, a każdy jest księgą coraz głębszych znaczeń

i żyję w wiecznym płomieniu.



Rozwieram bramy Ornaku - idę w tych grot kolumnady...

Hejnałem mógłbym zbudzić Królewnę i jej wojowniki -

lecz mą harfę oplotły straszne, dziwne gady,

które już znał Herakles... Księżyc, jak wieszczy Walmiki,

świeci w toń moją w toń morza....Tam wicher zdruzgotany

dawnego Boga 

Polska zginęła w przepaściach, szła na takie słońca,

wywiodła z raju tak wielką miłość ku Mroczni niezbadanej,

że teraz musi - Nike tęczująca,

rozwiawszy pióra, lecieć w Wiecznych Burz płonący stos,

na gór tych najwyższy wirch... tam ujrzy Drogę Jedyną z niezmiernej 

oddali,

tam już Jej nie dosięgnie maczugą zły, potworny starzec - Los,

tam pójdzie w mroku bezmiernym i Wiedzę ostatnią wśród gwiazd 

wykrysztali!



Z tatrzańskich źródeł wyniosłem wam pieśń - niech idzie!

nie wierzę już w naród, który mogilna żre pleśń

lecz wierzę w wirchy Świateł, większe od gór Hiamawatu!

Z doliny nędzy gór wschody ku słonecznej wiodą was Izydzie...

miliony gwiazd w tym Kościele zaiskrzą całemu wszechświatu!



Tam zorze Sybiru, katorga (w krainy te wwiódł was Anhelli!)

lecz mórz mojej rozpaczy nie zwiedzał nigdy Jan z Kolna,

gwiazd mych nie mierzył Kopernik! w milczeniu wiecznych wierzchołków

odkryłem Wam ten kraj, gdzie tylko dusza żyć może tam wolna,

mroku mojego nie zniesie czerń błotnych pachołków.

Lśnią karawany słońc! wciąż wyższe  promienistsze słońca!

Na wolność!

-  Mam wyznać? ludzie zdają się mi glisty

marnymi, które świdrują mogiłę...

-  Mam wyznać? trzeba im chlewu, a nie gór z dyjamentów!

żadna pierś nie zdoła oddychać tam, gdzie duch wieczysty

wyszedł z swych urojeń, ambicyj i trwożnych miłosnych zamętów...

Mógłbym z teraźniejszości szydzić i strącać kamienne lawiny,

bo nienawidzę podłej wciąż przed Jaźnią zdrady

(uczcijmy - Judasza!)

bo nie ma gorszych głupców ni gorszej przewiny,

niż twierdzić, że w nas jest Polska! gdzie my prosperujemy - tam Ona 

zginęła!

Ta ziemia - Matka Boża, cięta od pałasza,

nie dozna - Zwiastowania! czyż dziw, że brama się Ornaku zmknęła,

gdy wszelkie padło dziś ma się za Mesjasza!

Ten, co za miliony walczy - Duch piorunowłady:

Lucifer, Światowid, Agni, Angramajn niezależny

od ludzkich kiepskich przemyśleń i niewiar! 

Już dość! drwię z waszych smaków!

Na harfie mej gady

zbyt Wami się troszczą!... Idę... Któż ze mną? niech będzie 

Ten puklerzny,

bo ja go nie oszczędzę ! nieraz będę wlókł, jakby trup 

Hektora 

(Nie mam porównań, bo któż się znęcał tak nad Poloniuszem?)

Rozwieram Wam pustynię w ciszy wielkiego wieczora,

urzeczone księżycem, jak skarabeuszem,

boskim i cichym: te góry, lodowce, wyjące wśród czeluści, morze...

Idę na ucztę Genezis! wam hasło rzucam: - imię mu - Bezdroże!


Godzina moja się zbliża

i otaczają ciemności -

już wyschły źródła miłości

i w płomiennej męce krzyża

serce wciąż głębiej się zniża,

wciąż głębiej w nim rany rozdzieram -

i żyję, by czuć, że umieram.



Na fali czystym błękicie

łódź moja płynie w wygnanie -

i widzę zorzy świtanie -

i widzę loch mój w granicie -

oh, ręce moje otnijcie,

gdyż bramę Grozy rozwieram -

On rzekł mi: ja w Tobie - umieram.



Nade mną złote łabędzie

rozbłękitniają się w hymny -

a w głębi widzę gad zimny,

i oczy krwawe - w obłędzie -

i ktoś mi szepce: - ja wszędzie

za twoim sercem się wdzieram -

ja mrok - ja śmierć - ja Bóg - nie umieram.



O wy, kratery wulkanów,

zamarzłym ogniem zionące -

o, moje róże więdnące,

wśród czarnej mgły oceanów -

o niedolo mych peanów,

w których się Boga wypieram,

a stopy zimne całując, umieram.



Słowiku, co ożywiasz gaje

w pustyniach mojego łona -

ach, jakże serce me kona

ach, jakiej męki doznaję -

paląc w płomieniach swe raje -

na lichej kolumnie się wspieram -

z nią padam - i łkam - i umieram.



Z Twych rąk mi płyną ulżenia,

gdy krwią swą rosisz me lico -

lecz doli mej tajemnicą

zamknięta w grodzie płomienia!

gdzie tak mnie trapią cierpienia

i tyle szturmów odpieram,

żeć zamek zdam - bo umieram.



Oto jak cień się przekradać

pod murem rajskich ogrodów -

w ogniu się paląc wśród lodów -

mieć Cię - a nie posiadać -

zdobyć - ukochać - postradać -

to człowiek - z niego się wydzieram

- daremnie! daremnie żyję i umieram.